Тываның Баштыңы Владислав Ховалыг Тыва Республиканың хөгжүлде фондузунуң деткимчези-биле «Сергеихинск пөс-таавызы» АН филиалының баазазында тус черниң дүгүниң ийиги болбаазырадылга цегиниң ажыл-чорудулгазын көргеш, «Западная» МТС КХН-ниң ажылын мактаан.
2026 чылда Тыва Республиканың хөгжүлде фондузундан чиигелделиг чээлини алгаш, дүктүң ханы болбаазырадылга шугуму биле даараныр цехтиң дериг-херекселдерин садып алган.
Республиканың бот-тускайлаң социал-экономиктиг хөгжүлде программазының акша-хөреңгизи-биле 2022 чылда «Сергеихинск пөс-таавызы» АН-ның бир салбырында дүк болбаазырадыр баштайгы цехти туткан турган. 2024 чылда ол 800 тонна чугган дүктү бүдүрүп, долу күчү-күжүнче кирген. Ынчалдыр чиг эттиң херек курлавыры тургустунган. Тус черниң малчыннарындан дүктү садып ап, оларга деткимчени берип турар.
«Амгы бо цех техниктиг кидис болгаш термо-ватин бүдүрүлгезин тургузарынга дузалаар. 2027 чылга чедир компания чылда 116 муңдан хөй дилиндек метр иштики додар пөзүн бүдүрерин планнаан. Дараазында белен продукция: чоорганнар, сыртыктар, эт-сепке болгаш өске-даа продукцияга ажыглаар пөс-таавыны бүдүрер. Боттуң бүдүрүлгезин сайзырадыры чүгле тус черниң хереглелин хандырар эвес, а даштыкы рынокче бүзүрелдиг үнүп болур арганы бээр» - деп, Владислав Ховалыг объектини хынаан соонда, бодунуң блогунда бижээн.
Бүдүрүлгениң ийи шугуму бот-боттарынга шаптыкташпас кылдыр ооң шөлдерин оон-даа калбартыр херек деп Баштыңы демдеглээн. «Бүдүрүлге шугумнары катчы бербес кылдыр, оларны аңгылап, өрээлдерни чедир кылыр херек. Корпусту калбартыр айтырыгны өөренип көөр бис» - деп, Владислав Ховалыг түңнээн.
Төлевилелдиң удуртукчузу Буян Тагалановтуң чугаазы-биле алырга, бир ээлчегде-ле 250 кил: дүк дыдар беш машинаның бирээзи-ле 50 кил дүктү бүдүрер күчүлүг. Олар чылда 116 муң дилиндек метрни бүдүрер планныг. Бүдүрүлге ноябрьга чедир лабораторлуг анализтерни эртип, сертификатты алыр деп, төлевилелдиң удуртукчузу чугаалаан.
Тываның Экономиктиг сайзырал яамызының дыңнатканы-биле алырга, дүктү бүрүнү-биле болбаазырадыр цехти ажытканы – алызында даштыкы рыноктарже белен продукцияны үндүрер дээш, боттуң чиг эдинден дүктү бүрүнү-биле болбаазырадыр бедик технологиялыг кластерни тургузар чугула базым болур.