«Билиг» ниитилелиниң ада-ие ниитилелдериниң инициативалар конкурузунуң үшкү сезонунда субсидия хемчээлин немей улгаттырган соонда, деткимче алыр төлевилелдерниң даңзызын калбарткан. Россияның 66 регионундан ада-ие ниитилелдериниң ам-даа 392 төлевилели ниитизи-биле 400,5 мл. рубль түңнүг грант деткимчезин алырлар. Ооң аразында Тыва Республикадан ам база дөрт төлевилел боттарының инициативаларын боттандырарынга 3,52 млн рубльди алыр. Россия Федерациязының Өөредилге яамызының деткимчези-биле «Билиг» ниитилели мөөрейни эрттирип турар.
Конкурс шилилгезин чедиишкинниг эрткен болгаш грантылар бээринге сүмелеттинген инициативалар даңзызынче кирген төлевилелдерге немелде деткимчени ооң мурнунда-ла көргүскен. Ада-иелер ниитилелдери ол акша-хөреңгини школаларда, уруглар садтарында, колледжтерде болгаш өске-даа өөредилге черлеринде кижизидилге хүрээлеңин сайзырадырынга, уругларга чаа байдалдарны тургузарынга, өг-бүлелер биле башкылар аразында кады ажылдажылганы быжыглаарынга ажыглаар.
«Грант деткимчезин бээр төлевилелдер даңзызын калбартканы – бүгү чуртта чүс-чүс ада-ие ниитилелдеринге эки медээ-дир. Төлевилел бүрүзүнүң артында чүгле бодалдар эвес, а ада-иелерниң ажы-төл кижизидилгезинге идепкейлиг киржир база школа-биле кады оларның сайзыралынга чаа байдалдарны тургусчур күзелдери бар. Немелде акшаландырыышкын-биле оон-даа хөй инициативалар бодалдардан ооң боттандырылгазынче шилчип, оон-даа хөй өг-бүлелер кады ажылдажылгазының боттуг түңнелдерин көөр» - деп, «Билиг» деп российжи ниитилелдиң чиңгине директору Максим Древаль демдеглээн.
Тыва Республикадан Бии-Хем кожууннуң Аржаан школазының «Аянныг төрээннер» өг-бүле ательези»; Ак-Довурактың «Матпаадыр» уруглар садының «Театр чаштанчызы»; Мөңгүн-Тайга кожууннуң Мугур-Аксы суурда «Хамнаарак» 5 дугаар уруглар садының «Өг — ужур-чаңчылдар одаа»; Каа-Хем кожууннуң Дерзиг-Аксы школазының «Айыыл чок чоруктуң школазы» деп өг-бүлениң спортчу маргылдаазы» төлевилелдер тиилекчилер санынче кирген.
Ооң мурнунда, июньнуң төнчүзүнде, Бүгү-российжи ада-ие комитединиң кежигүннери-биле конкурс комитеди хуралдааның түңнелинде, Тыва Республикадан тос төлевилел «Ада-ие ниитилелдериниң инициативалар конкурузунуң үшкү сезонунуң тиилекчилери кылдыр шилип алдынган. Төлевилелдерниң авторлары «Патриотчу кижизидилге», «Сүлде-сүзүк болгаш мөзү-шынар кижизидилгези», «Айыылдыг бөлүкте элээдилерниң социализациязы», «Күш-культура кижизидилге» деп угланыышкыннарга инициативаларын боттандырарынга ниитизи-биле 9,25 миллион ажыг рубльди алганнар.
Тиилекчилерниң долу даңзызын сайтыдан көрүп болур. Август 31-ге чедир акша-хөреңгини алыкчыларже шилчидер, ооң соонда командалар боттарының иницитиваларын боттандырып эгелээр. Төлевилелдерни ноябрь 15-ке чедир доозар, а 2026 чылдың ноябрь 27-ге чедир электроннуг бюджет системазы таварыштыр отчедун дужаар.