Агаар-бойдус изип, арга-арыг өрттериниң айыылы улгатканындан, Тыва Республиканың Чазааның доктаалы-биле регионда өртке удур онза чурумну 2026 чылдың июль 5-ке чедир узадыр деп шиитпир хүлээп алдынган. Арга-арыг болгаш бойдус ажыглалының яамызы тускай чурум чамдык арга-арыг девискээрлеринге өртке удур айыыл чок чоруктуң немелде негелделерин тургузуп, ол ышкаш хуу кижилерге болгаш юридиктиг черлерге элээн каш кызыгаарлаашкыннарны кииргенин сагындырып турар.
Чижээ, Балгазын, Барыын-Хемчик, Каа-Хем, Кызыл, Таңды, Тес-Хем, Тожу, Туран, Чадаана, Шагаан-Арыг арга-арыг девискээрлеринче кижилерниң база автотранспорттуң кирерин кызыгаарлаан. Чүгле арга-арыгны өрттен камгалаар болгаш арга-арыг өрттерин болдурбас ажылдарны кылып турар күрүне эрге-чагырга органнарының албан-дужаалдыг кижилеринге, тускай албан черлериниң болгаш тус чер бот-башкарылга органнарының ажылдакчыларынга тускай чурум көрдүнген.
Оон ыңай, от-көс кыпсырын (доскаарларга болгаш оңгарларга безин), кургаг оът-сиген, бок болгаш кескен ыяш артынчыларын өрттедирин, ажык черлерге от-көс ажыглаарын, ооң иштинде ыяш-даш азы чаа тудуглар база черде бажың девискээринге сакпың-савага аъш-чем кылырын хораан чурум хевээр арткан.
Өртке удур тускай чурум үезинде арга-арыгже чүгле ведомствонуң азы арга-арыг эргелелдериниң бергени тускай бижиктер-биле кирери чөпшээрелдиг дээрзин Арга-арыг яамызы сагындырган.
Онза чурумну хажытканда административтиг харыысалгага онаажырын ведомство база катап сагындырган. Хуу кижилерге торгаалдар 40 муңдан 50 муң рубль чедер болза, албан-дужаалдыг кижилерге 60 муңдан 90 муң рубль чедир. Юридиктиг черлер 600 муңдан 1 млн рубль чедир торгаадыр.
Өртке удур онза чурум үезинде, республика девискээринге арга-арыг өрттерин өжүрериниң каттышкан планче киирген республиканың арга-арыг ажыл-агый эргелелдериниң, «Азас» болгаш «Убсу-Нур ыйгылаажы» заповедниктерниң, аварийлиг-камгалал бригадаларының, эки турачы өртке удур дружиналарның болгаш өске-даа организацияларның күштери болгаш курлавырлары кезээде белен чорук чурумунда ажылдап турар.