Тываның Чазаа биле Санкт-Петербург форумунуң үезинде Тываның Чазаа-биле «Яндекс» компания кады ажылдажылга дугуржулгазынга атты салганнар. Ол документиге республиканың Баштыңы Владислав Ховалыг биле билдингир компанияның регионалдыг харылзаалар талазы-биле директору Антон Москаленков атты салган.
Тыва 2016 чылдан бээр «Яндекс»-биле кады ажылдап турар. Тываның гуманитарлыг болгаш тускай шинчилелдер институду-биле кады ажылдааш, компанияның сервизинче тыва дылды киирген, ооң иштинде «Поиск» (Дилеп-тывар) биле «Яндекс-Переводчик» (яндекс-очулдурукчуну). Нейрончеткилерин өөредиринге чүс-чүс муң сөс каттыжыышкыннарын болгаш сөстерни чыыр дээш улуг ажылды чоруткан. Ол дыл амгы үеде республиканың чурттакчыларынга, эртем ажылдакчыларынга, аян-чорукчуларга чедингир апарган.
Владислав Ховалыг чаа дугуржулгага хамаарыштыр бодалын илередип тура, дыл төлевилели ажылын ам-даа уламчылаарын дыңнаткан.
«Ам дараазында стратегтиг сорулгавыс – тыва дылдың ниити Национал корпузун тургузары. Ол алыс кедизинде «Алиса», «Яндекс Станция» болгаш өске-даа угаан продуктулары тыва дылды билип, тыва дылга чугаалап шыдаар кылдыр үн сервистерин хөгжүдериниң технологтуг үндезини апаар ужурлуг» - деп, республика Баштыңы чоокку келир үеде «Яндекс» компаниязы-биле кады боттандырар планнарын ажыткан.
Компания оон аңгыда Тывага сан-чурагай хүрээлеңин оон-даа улам хөгжүдеринге дузалаар. «Яндекстиң» ачызында республиканың күрүне эрге-чагырга органнары күрүне ажылдакчыларының хүн бүрүде ажылынга чугула херек чүүлдер: электроннуг почта, мессенджер, телемост, интернет-шыгжамыр, документилер, файлдар солчулгазы, «Алиса Про» ИИ-дузалакчы болгаш өске-даа сервистерниң «Яндекс 360» экосистемазын 2030 чылга чедир халас ажыглаар арганы алган.
Санкт-Петербургка чарган дугуржулга езугаар «Яндекс» школачыларга болгаш ортумак профессионал өөредилге сургуулдарынга программалаашкын дылдарын, машина өөредилгезин, капсырылгалар, нейрочетки чогаадып кылырынга өөредилге курстарын бээр «ЯндексЛицей» төлевилелди Тывага ажылдадып эгелээринге белен. Баштай Тываның найысылалынга шөлчүгешти ажыдар апаар, оон кожууннарга лицейниң турарын нептередири планнаттынар.
Компания өөредилге чорудуун башкарар система – Яндекстиң ЛМС-че кирер аргазын Тываның башкыларынга ажыдарын планнап турар. Специалистер Тываның Өөредилге хөгжүлдезиниң институдунуң баазазынга регионнуң башкыларынга платформаны ажыглаарын өөредиринге белен. Ол ышкаш 2030 чылга чедир «Яндекс 360» платформаның кол ачы-дузаларын Тываның бүгү башкылар ниитилежилгезинге халас ажыглаар кылырын база планнап турар.