Тываның Баштыңы Владислав Ховалыг Президент Владимир Путин-биле чугаалажып тура, чоокку чылдарда 7 муң ажыг чаа ажылчын олуттарны тургузарын дыңнаткан. Бир эвес ол айтырыг шиитпирлеттине бээр болза, республика ажылчын холдар чедишпес, азы ажыл чоктар саны-биле берге региондан күш-ажылчы күжү артыкшылдыг чер апаар.
2025 чылдың түңнелдери-биле Тывада ажылчок чорук талазы-биле эң кудуку деңнелдиг, экономиктиг идепкейлиг чурттакчы чоннуң 4,8 хуузу ажыл чок. Ол российжи ортумак көргүзүгден бедик (2,2 хуу), ынчалза-даа республика ажылчын олуттарны ажыдып, хөгжүлдениң темпизин улгаттырганы Президентини магаткан.
Владимир Путин, ылаңгыя, республиканың экономиказы чурттуң ортумак көргүзүүнден ийи катап дүрген өзүп турарын демдеглээн: «Эрткен чылын регионалдыг каттышкан продукт российжи ортумак көргүзүгден ийи катап хөй болган». Күрүне баштыңы Тывада боттанып турар чүгле даг-болбаазырадылга төлевилелдерин эвес, а биче хемчээлдиг инвестиция төлевилелдерин эки билирин көргүскен. Республика ол төлевилелдерниң ачызында, беш чыл иштинде ажыл чок чоруктуң деңнелин үш катап эвээжеткен, 19,1 муң кижиден 6,2 муң кижи чедир.
Ажыл чок чоруктуң дүрген кызырлып турары – школалар, хөй аалдыг чуртталга бажыңнарының улуг хемчээлдиг тудуглары, ол ышкаш литий чыдынын шиңгээдир инвестиция төлевилелин боттандырып эгелээни-биле холбаалыг. «Эльбрусметалл-литий» компанияның чүгле чаңгыс бо төлевилели 110 кижини ажылче хаара тудар тургаш, 230 кижини ажылда тургускан, оларның 200-ү тус черниң чурттакчылары.
Эрткен чылын республикага ниитизи-биле 1792 чаа ажылчын олуттар тургустунган – планнаанындан 287 хөй. Тываның Экономика яамызы оон-даа өзүлдени болгаш хөй ажылчын олуттарны тургузарын баш бурунгаар дыңнаткан: регионалдыг күш-ажыл рыногунга 2032 чылга чедир 33 муң хире чаа ажылчыннар херек.