Майның 4-тен эгелеп, Тыва Республиканың девискээринде арга-арыгларга регионалдыг онза байдал чурумун киирген. Регионнуң Баштыңы Владислав Ховалыг МАХ-та бодунуң каналынга ооң дугайында дыңнаткан. Өрттер талазы-биле берге байдалда бо шиитпир республиканың бойдус хүрээлеңин камгалаарынга болгаш чурттакчылыг черлерниң айыыл чок чоруун хандырарынга эргежок чугула хемчег болурун ол тайылбырлаан.
Чарлаттынган онза чурум арга-арыгже баарын болгаш ынаар кандыг-даа машина-биле кирерин шуут хораан.
Тываның Баштыңы Владислав Ховалыг республика чазааның аппарат хуралының үезинде, апрель 15-те регионда чарлаан өртке удур онза чурумну май 26-га чедир узатканын база дыңнаткан.
Ылаңгыя өрттерниң дүрген нептерээринге күштүг хаттар болгаш өрт айыылының эң бедик 5-ки чадазын чарлааны дүвүренчиг. Амгы үеде Чадаананың, Туранның, Шагаан-Арыгның арга-арыг ажыл-агыйларында эң улуг өртер хып, байдалды нарыыдаткан. Өрттерниң 90 хире хуузу кижилерниң буруузу-биле өөскүп турар. Бо сезонда Сүт-Хөл кожуун девискээринде Чадаананың арга-арыг ажыл-агый черлеринде (11 таварылга), Барыын-Хемчик болгаш Каа-Хем арга-арыг ажыл-агыйларында (3-3 таварылга) кижилерниң буруузундан өрттер үнгенин аппарат хуралында дыңнаткан.
Агаардан арга-арыг камгалаар албанның Красноярскыда салбырындан специалистер Тываның өртчүлерин деткиири-биле чедип келгеш, республиканың аңгы-аңгы кезээнде өрттерни өжүржүп турар. «Байдал нарын-даа болза, эки түңнелдер бар: өрт өжүрүкчүлери баштайгы 24 шак дургузунда өрттерниң 75 хуузун өжүрген. Ындыг болзажок көстер хыппышаан болгаш, чүс-чүс гектар чедир улгадып болур. Ону болдурбас херек» - деп, Владислав Ховалыг МАХ-ка демдеглээн.
Мооң мурнунда Сүт-Хөл кожууннуң тус чер чагыргазы муниципалдыг деңнелдиг онза байдалды чарлап, арга-арыг өрттерин өжүреринче бар күштүң 50 ажыг хуузун киириштирген. Апрель 27-де 28 га черде эгелээн өрт бо хүнде 700 га чедир тарааны-биле ында демисел чоруп турар.
Республика Баштыңы регионда чарлаттынган өртке удур айыыл чок чорук айының тускай негелделерин сагыырын болгаш серемчилелдиг болурунче чаңгыс чер чурттугларын кыйгырган. «Тываның чурттакчы бүрүзүнден бо байдалда эң-не харыысалгалыг болурун дилээр-дир мен. Арга-арыгже кирерин база одаг кыпсырын хораан дүрүмнерни хажыт чок сагыңар. Бир эвес өрт үнгенин эскерип кагзыңарза, дүрген дуза албаннарынче дораан дыңнадыр. Бистиң дүрген хөделир кезектеривис өрттерни өжүрер дээш бүгү-ле чүүлдерни кылып турар. Ындыг болзажок, өрттерни болдурбазын болгаш бойдус хүрээлелиниң камгалалын чүгле ниити күжениишкиннеривис чедип алыр бис» - деп, ол чугаалаан.
Регионалдыг диспетчер албан чериниң медээзи-биле алырга, майның 4-те 18 шак 45 минута турда, Тыва Республиканың арга-арыг девискээрлеринде ниитизи-биле 1320 га черде чеди арга-арыг өрттери хып турган. Чадаананың, Туранның, Шагаан-Арыгның, Каа-Хемниң, Таңдының, Кызылдың арга-арыг ажыл-агыйлары өрттер-биле деисежип турар. Эрткен хонукта Тожу биле Барыын-Хемчиктиң арга-арыг черлеринге ниитизи-биле 78,2 га черде ийи арга-арыг өрттерин өжүрген. 2026 чылдың өрт сезону эгелээнден бээр республикада 35 арга-арыг өрттери бүрүткеттинген, 2309 га черде тайганы өрт алган. Ол өрттерниң 29-зунда кижилер буруулуг.