Республика Баштыңы Владислав Ховалыг малдың кыштаглаашкынга хамаарыштыр Тываның Чазаанда тургустунган ажылчын бөлүк кежигүннериниң илеткелдерин дыңнаан. Агаар-бойдус таарымчалыг болганындан малчын турлагларында онза байдалдар чок, малдың күш-деңгели эки, кыштаглаашкын чогумчалыг эртип турарын илеткээн. Республиканың ажыл-агыйларында 164 муң ажыг баш шээр мал база 670 муң хире баш шээр мал кышты эртип турар.
«Чазакта оперативтиг штаб республикада малдың кыштаглаашкынын доктаамал хайгааралда алган. Малчын аалдарже баар оруктарның харын тырттып-аштап турар, кончуг сооктар база улуг харлар амдыызында чок» - деп, Владислав Ховалыг бодунуң телеграм каналында демдеглээн.
Көдээ ажыл-агый болгаш аъш-чем яамызының база муниципалдыг көдээ ажыл-агый эргелелдериниң удуртукчуларындан болгаш специалистеринден, мал болгаш кижи эмчилеринден, кожуун болгаш суму чагырга черлериниң социал политика талазы-биле специалистерден, ол ышкаш ОБЯ ажылдакчылары болгаш полицияның участок төлээлеринден тургустунган ведомстволар аразының бөлүктери мал кыштаглаашкынын хайгаарап, практиктиг дузаны чедирери-биле малчын аалдарже үнүүшкүннерни доктаамал чорудуп турар.
Кыштаглаашкын эгелээнден бээр ведомстволар аразының бөлүктери Тожу, Чеди-Хөл, Өвүр, Бай-Тайга, Барыын-Хемчик, Чөөн-Хемчик, Чаа-Хөл, Кызыл кожууннарда 1400 хире малчын турглагларны эргип кезээн. Хой-өшкү азырап өстүрүп турар хөй ажы-төлдүг малчыннарже, ТШО киржикчилериниң аалдарынче, тыва далган болгаш сүт продукциязын бүдүрер адырда чаа эгелеп чоруур хуу сайгарлыкчыларже кол кичээнгейни угландырган.
Тожу кожуундан аңгыда, кожууннарда сооктар база кылын хар чок болганындан, малчын аалдарже баар оруктарның байдалы эки дээрзин үнүүшкүннүг хыналдалар көргүскен. Бүгү республикада харның ханы 9-тан 46 см чедир. Дараазында кожууннарда харның кылыны – Тожуда 35 см, Тере-Хөлде 45 см, Бии-Хемде 46 см, Каа-Хемде 25 см, Таңдыда 20-25 см. Агаарның температуразы дүне чамдык черлерге -33-тен -38 градус чедир бадып, а хүндүс -17-ден -28 градус чедип турар.
Малдың кыштаглаашкынын хүр эртери-биле республикада 222,9 муң тонна сиген-ширбиилди, 986 тонна мал чиир тарааны белеткээн. Январь эгезинге чедир 55,7 муң тонна мал чемин, азы курлавырның 25 хуузун ажыглаан.
Ветеринария албанының специалистери республикада эпизоотиктиг байдал таарымчалыг деп үнелээн: малдың халдавырлыг аарыглары болгаш массалыы-биле өлүп-хораар чоруу бүрүткеттинмээн.