Владимир Путинниң чарлааны 2022 чылдан 2031 чылга чедир Россияда Эртем болгаш технологияларның он чылында чылдың-на эртип турар бир кезээ — республиканың эртем форуму Тываның найысылалынга болуп эрткен. Сөөлгү үениң эртемде чедиишкиннерни көргүзеринге база регионнуң сайзыралынга эртемниң хөгжүлдезинче аныяктарның болгаш хөй-ниитиниң кичээнгейин хаара тудар шөл – форумну аңгы-аңгы назы-харлыг муң-муң кызылчылар болгаш найысылалдың аалчылары сонуургаан.
Тываның Баштыңы Владислав Ховалыг бодунуң социал четкилеринде, бо чылгы шуулган эртемни, инновацияны, бизнести чедиишкинниг каттыштырып, үш чугула шөлдерни: «Эртем 0+» фестивальды, «Инновациялар – 2025» VII-ги регионнар аразының аныяктарның инновация форумун база «Артпром» технофорумну чергелештир эрттиргенин демдеглээн. «Республиканың башкарыкчы эртем болгаш өөредилге албан черлери форумда киржип турары өөрүнчүг-дүр. Оларның аразында Тываның күрүне университеди болгаш Россияның эртемнер академиязының Сибирь салбырының институттары бар» - деп, регионнуң баштыңы демдеглээн. Ол ышкаш форум кончуг чугула хүлээлгени күүседип турарын демдеглээн: аныяктарны эртем болгаш шинчилел ажылдарынче сорунзалап, школачыларга эртем-биле холбашкан мергежилдериниң келир үезин шиңгээдип көөр арганы берген.
Форум «Сүбедей» аттыг спорт комплекизинге болуп эрткен. Эртемниң, эрге-чагырганың болгаш бизнестиң төлээлери киришкен Тыва Республикада үлетпүр болгаш ужудукчу чок авиация системаларында эртем-шинчилел болгаш шенелде-конструктор ажылдарынга тураскааткан «төгерик стол»-биле ооң ажыл-агыйжы кезээ 10 шакта эгелээн. Ооң соонда форумнуң кол шөлүнге эртемде интегративтиг медицинаның ролюн болгаш эртем-шинчилел болгаш өөредилге ажылында кылымал угаанны ажыглаарының келир үезиниң дугайында аңгы-аңгы сессиялар болган.
Төлевилелдер болгаш технологиялар ярмарказы, мастер-класстар, чедиишкиннер делгелгелери, оюннар, таныштырылгалар дээш оон-даа өске хөй хемчеглер «Эртем 0+» фестивалы-биле болган. Чижээ, ТР-ның эмчи-социал айтырыглар болгаш удуртуп-башкарылга талазы-биле эртем-шинчилел институду медицина эртеминиң чедиишкиннериниң дугайында номнар делгелгезин бараалгаткан. Тываның күрүне университединиң эртем шинчилелдерин организастаар килдизи студентилерниң болгаш аныяк эртемденнерниң инновациялыг 20 төлевилелин таныштырган.
Тываның күрүне университединиң информатика кафедразы тыва национал оюннарны көргүскен оюн капсырылгазын болгаш «Буга-шыдыраа» деп тыва улустуң оюнунуң веб-хевирин таныштырган. Көдээ ажыл-агый факультеди «Халимак» деп тыва сүт продукциязының делгелгезин бараалгаткан. Россияның Эртемнер академиязының Сибирь салбырының бойдус курлавырларының комплекстиг хөгжүлдезиниң Тыва институду бодунуң шинчилел ажылының түңнелдерин, а Кызылдың президентиниң кадет училищези «Инженер-техниктиг школа» кадеттерниң төлевилел ажылдарының түңнелдерин илеткээн.
Кондитер кылыглары, автомобиль кезектерин чайырлаары, бирги дузаны көргүзери, ары ажыл-агыйы дээш, оон-даа өске чүүлдерге мастер-класстар база эрткен. Робототехника болгаш практиктиг геология талазы-биле мастерскаялар ажылдаан. Күзелдиг кижи бүрүзү дөмейлештир кылган эртем лабораторияларынче барып, эртем-нептерелдиг болгаш өөредилге лекцияларынга киржир аргалыг болган.
Тывада ажылдап турар «Лунсин» КХН, «Тардан Голд» КХН, «Эльбрусметалл-Литий» КХН, «Межегейхөмүр» КХН дээн ышкаш улуг үлетпүр компаниялары боттарының чедиишкиннерин делгелгеге көргүскен.
Форумнуң кол шөлүнге школачыларга болгаш студентилерге оюн-тоглаа, викториналарны организастаан. Эң-не идепкейлиг киржикчилер «Эртем 0+» бүгү-россия чергелиг фестивальдан шаңналдарны алганнар.
«ВКонтакте» социал четкиде ТР-ниң Өөредилге яамызының арынынга форумнуң дорт дамчыдылгазын онлайн көрүп болур турган.