Июньнуң 20-де Кызыл хоорайның Аныяктар ордузунга лекцияны номчаан. Регионалдыг болгаш федералдыг күүсекчи эрге-чагырга органнарының, корум-чурум камгалаар органнарның 150 күрүне албан-хаакчылары аңаа киришкен. “Билиг” ниитилели болгаш Тыва Республиканың Чазаа хемчегни организастап эрттирген.
“Билиг” ниитилелиниң лектору, Россияның ДХЯ МГИМО-нуң деңнелгелиг политология кафедразының доцентизи, М.В. Ломоносов аттыг МКУ-нуң политология факультединиң доцентизи Владимир Шаповалов хөй полярлыг делегейниң тургустунганының дугайында лекцияны номчаан. Совет Эвилелиниң кризизи болгаш буураашкыны делегейде геополитиктиг байдалга чидиг болгаш улуг өскерлиишкиннерни эккелгенин илеткелчи сагындырган. Бир дугаарында, Американың Каттышкан Штаттарының эрге-ажыынче күштерниң деңнелиниң өскерилгенин база бүгүдеге тергииделди тургузар оралдажыышкыннар дугайында чугаалаан.
«Бөгүн делегейде улуг өскерлиишкиннер чоруп турар. Барыын чүк цивилизациязының 500 чыл дургузунда чагырткан үези төнүп эгелээн. Ол делегей харылзааларының хөгжүлдезиниң амгы үе-чадазының кол утказы апарган. Барыын чүк болгаш АКШ-тың тергииделинден күчү-күштүг чаңгыс күрүне апаар чаа делегей системазынче шилчилге-дир» - деп, Владимир Шаповалов чугаалаан.
Дыңнакчылар делегейниң турум чоруунга багай салдар чедирип турар эң чугула чылдагаан - хоруглуг чепсектер бүдүрүлгезин кызыгаарлаарын болгаш массалыг узуткаашкын чепсектерин ажыглаарын болдурбазын чедип алыры чугула билип алганнар. Бо система улуг күрүнелер аразында чөрүлдээлерден ойлап, делегей харылзааларын хандырарынга херек.
«Маадырларның үези» деп программаның киржикчизи Леонид Лапин форумга сөстү алган. Лекция үезинде киржикчилер чуртта болгаш делегейде тускай шериг операциязының соонда болуушкуннар канчаар болу бээриниң дөрт аргазын сайгарып көрген. Бистиң чуртувус кызагдаашкынга таварышса-даа, эвилелчилерни тып ап турарын лектор демдеглээн.
«Чаа экономиктиг хөгжүлде бүгү шериг-үлетпүр комплекизин болгаш энергетика адырын күрүнеден контрольдаарын эгидип, үндезин эртемнерни катап чаартып база калбартып, шылгараңгай космос, ол ышкаш атомнуг энергетика пограммаларынче катап эглип, хөгжүдерин негеп турар» - деп, Леонид Лапин демдеглээн.
Билиглер.Күрүне — «Билиг» ниитилелиниң күрүне албан-хаакчыларынга Россияның төөгүзүн, культуразын болгаш экономиказын, ТШО-нуң сорулгаларын, геополитика дугайында билиглерни бедидер сорулгалыг өөредилге төлевилели болур. Төлевилел чорудуунда ниитилелдиң мультимедиа студияларындан лекциялар болгаш федералдыг дамчыдылгалар кирген.
«Билиг» ниитилелиниң сайтызындан төлевлел дугайында делгереңгей медээлерни билип ап болур.