Россияның Президентизи Владимир Путин 2024 чылдың сентябрь 2-де регионга кээп чорааш, Тываның школачылары-биле ужуражылгазының түңнели-биле элээн каш даалгалар даңзызын бадылаан. Тываның Баштыңы Владислав Ховалыг бодунуң хууда блогунда ооң дугайында дыңнаткан.
Чаа өөредилге чылында Кызыл хоорайның Вавилин ээтпээнде ажыттынган Ада-чурттуң Маадырлары аттыг 20 дугаар чаа школага ужуражылга болганын сагындыраал. Владимир Путин «Чугула чүүлдер дугайында чугаа» деп ажык кичээлди өөреникчилерге эрттирген. Күрүнениң баштыңы Улуг Тиилелгениң 80 чылының бүдүүзүнде оолдар-биле чугаазында аңгы-аңгы темаларны көрген. «Президент, Билиглер хүнүнде, уругларның болгаш аныяктарның патриотчу кижидилгезиниң дугайында хөйнү ынчан чугаалаан. Фашисчи Германия-биле демиселде ССРЭ-ниң бирги эвилелчизи болган Тыва Арат Республиканың ролюн Владимир Владимировичиниң демдеглээни, биске онза үнелиг» - деп, Владислав Ховалыг сагындырган.
Сентябрьда чугааның түңнели-биле Президентиниң элээн каш даалгаларындан тургустунган албан езунуң доукментизи Кремльдиң сайтызында бо хүннерде парлаттынганын республиканың баштыңы дыңнаткан. Ол даалгаларның аразында: регионнарга школачы шериг-спортчу лагерьлерни чаагайжыдары, Россияның “Тиилелгениң оруктары” бүгү-российжи шериг-патриотчу программазын ажылдадыры, өөреникчиниң идепкейиниң календарын тургузуп, “Сферум” өөредилге шөлүнге ону кожарының аргазын калбартыры кирген.
Оон аңгыда Кызылдың № 9 гимназиязының өөреникчизи Батаа Санчаттың күрүне Баштыңынга илереткен күзели - «Байлак» уругларның кадыкшылга лагерин бүдүн чыл дургузунда ажылдаарынче шилчидер дугайында пункт даңзыда кирген.
«Ону албан кылыр бис. Бо аныяктарның, школачыларның, студентилерниң дыштанып, кандыг-бир хемчеглер эртип турар черлеринге хамаарыштыр – Россияда ындыг черлер элээн хөй, оларның саны көвүдеп турар – ол кончуг шын, ам-даа ол шугум-биле чоруур бис. Ынчангаш ол херек. Коллегаларым-биле Тываның хөгжүлдезин сайгарып чугаалажырда, бо талазында хөгжүлде программаларынга силерниң саналыңарны база ажылдың ол хевирин өөренип көөрүн РФ-тиң Чазаанга болгаш администрацияга дагзырын аазап тур мен» - деп, Путин өөреникчиниң дилээнге ынчан харыылаан.
Республиканың эрге-чагыргазы бо айтырыгны удавас федералдыг чазакка ажылдап эгелээрин, 2025 чылдың февраль 15-ке чедир Президентиге чогуур илеткелди киирер ужурлуг дээрзин Владислав Ховалыг чугаалаан.