2024 чылдың түңнелдеринге даянгаш, Тывада эки турачы дружиналар кежигүннерин чазак болгаш ведомство шаңналдары-биле демдеглээн. Республикада эки турачы дружиналар шимчээшкини эрге-чагырга органнарының күжениишкиннери-биле катап тургустунуп турарын Тываның Баштыңы байыр чедириишкининде демдеглээн. Сөөлгү чылдарда, ылаңгыя тускай шериг операциязы эгелээни-биле, хөй-ниитиниң күжү-биле корум-чурум камгалаар күзел чоннуң боттарындан үнүп келген. Амгы үеде дружиналар саны 117 чедир өзүп, оларның одуруунда эки турачылар саны 2 муң ажа берген.
Бөгүн дружинниктер чүгле хөй-ниити чурумунуң камгалалында эвес, федералдыг айыыл чок албанының кызыгааржылары-биле күрүне кызыгаарын кадаржып турарлар. Дружинниктер езулуг күш апарганын ведомствонуң статистиказы көргүскен. Чижээ, Тывада 2024 чылдың эгезинден хөй-ниити черлеринге кем-херек үүлгедиишкиннери 16,8 хууга, кудумчуларга – 4,8 хууга кызырылган.
«Улусчу дружиналарның ачызында бо көргүзүглер чедип алдынган. Бодунуң суурунга тайбыңны болгаш корум-чурумну тудуксаан кижилерниң бодунуң күзели-биле ниитилелде каттыжып алганы, хөй-ниитиниң айыыл чок чоруун тудар өске хемчеглерден дээштиг. Ынчангаш эки турачы улусчу дружиналар шимчээшкинин нептередиринге болгаш ооң каттыжылгазынче хөй кижилерни хаара тударынга бүгү-ле байдалдарны ам-даа тургузар бис» - деп, Владислав Ховалыг демдеглээн.
Тываның Баштыңы ажыл-албан аайы-биле Москада чоруп турары-биле, ооң байыр чедириишкинин Тываның Чазааның даргазының оралакчызының албан хүлээлгезин күүседип турар Айдыс Сынаа дамчыткан.
Чаңгыс чер чурттугларынга оожум амыдыралды болгаш айыыл чок чорукту хандырарынга идепкейлиг хамааты туружу болгаш бедик патриотчу чоруу дээш, республикага болгаш чуртка ачы-дуза чедиреринге белени дээш өөрүп четтиргенин ол илереткен. Чазак Даргазының оралакчызы РФ-тиң күрүне кызыгаарын камгалаарынга киржилгези дээш Тываның Чазаандан өөрүп четтириишкиннерни улусчу дружиналарның кежигүннери Алик Дажы, Айдың Чооду, Эртина Хорбаа, Кежик Седи, Саян Дамдынга тывыскан.
Хөй-ниити чурумун база хамаатыларның айыыл чок чоруун камгалаарынга иштики херектер органнары-биле кады ажылдажылгазы дээш улусчу дружинаның кежигүннери – Санчай Монгуш, Шораана Кунгаа, Аюша Долаан (Кызыл хоорайда «Енисей»), Алла Эртине («Суш» улусчу дрижина), Долаана Монгуш («Ишкин»), Аян Хургул-оол («Улуг-Хем»), Мерген Тюлюш («Чаа-Хөл»), Сайзана Сандык («Ирбис»), Май-оол Маа-Хоо («Сылдыс») оларны республика чазааның мурнундан өөрүп четтириишкин бижиктеринге төлептиг болган.
Эки ажылдыг дружинниктер - Ак-Довурактан Чодураа Ламажык, Кызыл-Дагдан Марианна Оюн, Аянгатыдан Ай-Суу Ооржак, Хайыракандан Радмир Ландык, Сарыг-Септен Айлан Сагды, Каа-Хем суурдан Алдынай Монгуш ТР-ниң Иштики херектер ямызының Өөрүп четтириишкиннерин алган. Кызыл хоорайда «Енисей» улусчу дружинаның кежигүннери Ай-Херел Монгуш, Ай-Хаан Тумат база Анчы Кууларны ТР-ниң Иштики херектер яамызының Хүндүлел бижиктери-биле шаңнаткан.