Кызыл хоорайның калчаа аарыы-биле таарымча чок зоназында кирген алды муң үш чүс хире өрегелерге ветеринария албанының специалистери четкен. Чазак Даргазының оралакчызы Уран-оол Ондар понедельникте Тываның Баштыңының аппарат хуралынга, эпизоотиктиг халдавырның айыылдыг девискээринде чурттап турар хууда чуртталага бажыңнарының бүгү чурттакчы чонун хаара туткан деп дыңнаткан. Чурттакчы чонга калчаа аарыының дугайында хуудустарны тарадып, информастыг-чырыдыышкын ажылын чоруткан. 3400 дириг амытанны тараан, ооң иштинде 2500 ажыг азырал ыттар бар.
Хоорайның эрге-чагыргазы найысылалдың ол девискээринде черлик ыттар турар ажыды хүн бүрүде чорудуп турар, ынчалза-даа ытка ызырткаш эмчи дузазын дилеп кээп турар кижилер ам-даа бар. Бо хонуктарда ыттар халдаан таварылгалар саны эвээжээни демдеглеттинген. Росхереглел хайгааралының Тывада эргелелиниң даргазы Людмила Салчактың дыңнатканы болза, эрткен неделяда ындыг дыңнадыглар 41 хуу эвээжээн. Ооң мурнунда неделяда 34 кижи дуза дилеп келген болза, бо удаада 20 кижи болган. Беш чагырга черлериниң девискээрлеринге ытка ызырткан таварылгаларны демдеглээн: Кызыл хоорайда 12, Кызыл кожуунда 4, Ак-Довурак хоорайда 2, Барыын-Хемчик биле Улуг-Хем кожууннарда 1-1.
Эрткен чылдың ол-ла үезинге деңнээрге 9,2 хуу эвээшке, азы 100 муң чурттакчыга онааштыр 5,9 кижи калчаага удур дуза дилеп келгени демдеглеттинген. Байдал чүгээртээн-даа болза, хоорайда байдал нарын, дириг амытаннардан аарыгның тарап болуру улуг дээрзин эпидемиологтар дыңнаткан. Хоорайга айыылдыг аарыгның тараарын болдурбас, найысылал чурттакчыларының амы-тынынга база кадыынга айыыл чок чоруктуң чугула хемчеглерин алыр ажылды уламчылаарын вице-премьер Уран-оол Ондар негээн.
Кызыл хоорайның төп кезээнге туткан 3 черлик ыттан калчаа аарыы бадыткаттынганын сагындыраал. Бо хүнге чедир аараан чаа таварылгалар илереттинмээн. Шупту албан черлери аарыгны узуткаар ажылдарга киржиринге белен. Халдавырның эге чадазы организмге элээн каш айларда билдинмейн чоруур болганындан, аарыг дириг амытан элээн каш үеде билдинмейн чоруур деп эксперттер санап турар.