Тывада чуртталга тудуунуң хемчээли 2023 чылга деңнээрге 2024 чылда 2,1 катап улгадып, чыл төнчүзүнге чедир эң хөй – 365,1 дөрбелчин метр чедер. Бөгүн аппарат хуралында ТР-ниң Тудуг яамызы тудуг сезонунуң баш бурунгаар түңнелдериниң дугайында илеткелин республиканың Баштыңы Владислав Ховалыгга таныштырган.
Эрткен чылын 41,3 муң дөрбелчин метр шөлдүг хөй аалдыг чуртталга бажыңнарын кииргени ышкаш, 2024 чылда база ол хире хемчээлди киирер деп, республиканың Тудуг яамызы дыңнаткан. Хууда чуртталга бажыңнарын тудары канчаар-даа аажок көвүдээн. 2023 чылда 172,7 муң дөрбелчин метр шөлдү дужааган болза, бо чылда 323 муң дөрбелчин метр шөлдүг хуу тудуглар чоруп турар.
Федералдыг дуза хемчеглери-биле хандыртынган чиигелделиг ипотека программазының Тывада нептерээнинден хууда чуртталга бажыңнарының тудуу шапкын хөгжээн деп, специалистер тайылбырлаан. Тываның чурттакчылары 6 биле 8 хуулуг ипотекаларны долдурар аргалыг. Тываның Чазааның 2021 чылдан бээр киирип келген дилээн РФ-тиң Президентизи деткип, ыраккы чөөн чүктүү ышкаш 2 хуулуг чээли шугумун ажыткан.
Тывада чээли бээриниң ол хевири – ийи хуулуг ипотека кончуг өзүлделиг болган. 2023 чылда 39,6 млрд рубльга 12655 ипотека чээлини берген. 2024 чылдан эгезинден бээр 9,6 муң ажыг чээлини долдурган, ооң дөрттүң бир кезии – чаа тудугларда бажыңнарны саткан. Хереглел хөй болганындан республканың Баштыңы 2030 чылга чедир Тывага “ыраккы чөөн чүк” ипотеказын узадырын чедип алган.
Тывада ипотека чээлизиниң аргазын калбартканындан чаа бажыңнар тудуунче хуу инвестицияны хаара тутканын Владислав Ховалыг демдеглээн. Бөгүн республика чуртталга тудуун киирериниң темпизи-биле Сибирьде үшкү черже үнген. Хууда чуртталга тудуунуң адырында көдүрлүүшкүн тудуг материалдарының индустриязынга база тудуг ачы-дузазының регионалдыг рыногунга ниитизи-биле эки салдарлыг. Ол чуртталга тудуунуң ниити хемчээлинде хөй аалдыг комплекстиг тудуг үлүүн оон-даа дүрген өстүрүп, ол адырда улуг инвестиция төлевилелдери-биле айтырыгларны бүзүрелдиг шиитпирлээр.