«Айыыл чок чорук лабораториязы» деп ягаан өңнүг автомобиль чайгы дыштанылга хонуктарында Тываның кожууннарында өөредилге организацияларын база уруглар лагерьлерин кезип турар.
«Айыыл чок чорук лабораториязы» «Айыыл чок болгаш шынарлыг автомобиль оруктары» национал төлевилелдиң «Айыыл чок орук шимчээшкини» федералдыг төлевилелдиң бир угланыышкыны болур. Школачылар төлевилел күүселдези-биле орук шимчээшкиннериниң дүрүмнерин, ол ышкаш ниитилелге болгаш амыдыралга айыыл чок алдынарның эге билиглерин херек кырында шиңгээдирлер. Республиканың уруглар лагерьлеринге кичээлдер бүдүн чай дургузунда болуп эртер.
Эрткен неделяда республиканың немелде өөредилге хөгжүдер төвүнүң «Айыыл чок чорук лабораториязы» «Металлург», «Орлёнок», «Чагытай» база «Байлак» лагерьлеринче үнүп, дыштанып турар уругларга орук шимчээшкининиң, хемнер болгаш сугларга алдынарының дүрүмнерин сагындырып, ол ышкаш черлик ыттарның айыылының дугайында чугааларны чоруткан.
Тыва Республиканың Өөредилге яамызының, Республиканың немелде өөредилге хөгжүдер төптүң, «Сайзырал» төвүнүң специалистери база Тываның ИХЯ күравтоинспекциязының инспектору Тес-Хем кожуунда «Сайлык»,Эрзин кожуунда «Отчугаш», Тожу кожуунда «Родничок» хүндүскү болгаш хоорайдан дашкаар лагерьлерде дыштанып турар 180 уругга ужуражып четкен. Шупту 350 уругну хаара туткан Каа-Хем кожууннуң Бүрен-Хем школазының, «Бельбей», Кызыл кожууннуң Ээрбек школазының, «Менгир», Улуг-Хем кожууннуң Арыг-Бажы школазының «Ручеек», «Чодураа» база майгыннарлыг «Күзел» деп лагерьлерге «Лаборатория» ооң мурнунда чораан.
«Айыыл чок чорук лабораториязының» четкен черлеринде 1000 хире оолдар, уруглар лекция-беседаларга, квест база викториналарга, ол ышкаш спортчу туризм хемчеглеринге улуг сонуургал-биле идепкейлиг киришкен. Уругларга орукка айыыл чок чорук дүрүмнерин херек кырында көргүзер дээш тускай шөлчүгешти организастаан. Оолдар АК-74 автоматты часкаш чыырын, пневматиктиг боодан адырын дыка сонуургаан.
Шак мындыг оюн хевирлиг кичээлдер чүгле өөредиглиг эвес, орукка, сугга база амыдыралга айыыл чок алдынарын хөглүг солун кылдыр көргүзери эң кол. Лагерьде оолдар, уруглар күш-дамырын дадыктырарындан аңгыда, сагыш-сеткилин база быжыглаар. Психолог башкылар коллективти эвилелдээр кичээлдерни, идепкейжи чорукту хевирлээр тренингилерни эрттирген. Ам уругларны чаа өөредилге чылы манап турар, мындыг кичээлдер ажыктыг.